تکلیف درسی

موضوع: یادگیری از طریق موبایل

مقدمه:

       در طی چند سال اخیر، پیشرفت های قابل توجهی در فناوری های ارتباطی و اطلاعاتی بوجود آمده است. با افزایش استفاده از فناوری های مدرن ارتباطی، واژه های جدیدی چون یادگیری الکترونیکی و یادگیری سیار متولد شد. یادگیری الکترونیکی، بهره گیری از فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی  مانند اینترنت و نظام های چندرسانه ای و فرارسانه ای برای بهبود کیفیت یادگیری از طریق تسهیل دسترسی به منابع و خدمات آموزشی و فراهم کردن ساز و کارهایی چون تعامل و مشارکت از راه دور است.

       قابلیت یادگیری در هر زمان و هر مکان که از خصوصیات یادگیری الکترونیکی است، با پیشرفت فناوری بی سیم و یادگیری سیار (در حال حرکت) به واقعیت پیوسته است. یادگیری سیار در حقیقت مدلی از یادگیری الکترونیکی است که از طریق فناوری های سیاری چون تلفن همراه، pda(personal digital assistant)، playerهای صوتی، کتب الکترونیکی و غیره صورت می گیرد. اثربخشی یادگیری سیار نیازمند توجه به رویکردها و نظریه های سیار می باشد. بهره گیری از این رویکردها و نظریه ها به فعالیت های یادگیری در فرآیند یادگیری سیار جهت داده و به تربیت نیروی انسانی متناسب با عصر دانش و اطلاعات می انجامد.

 

ادامه نوشته

 
موضوع: شبکه اجتماعی
شبکهٔ اجتماعی ساختاری اجتماعی است که از گره هایی(که عموماً فردی یا سازمانی هستند) تشکیل شده‌است که توسط یک یا چند نوع خاص از وابستگی به هم متصل اند، برای مثال: قیمت‌ها، الهامات، ایده‌ها و تبادلات مالی، دوست‌ها، خویشاوندی، تجارت، لینک‌های وب، سرایت بیماری‌ها (اپیدمولوژی) یا مسیرهای هواپیمایی. ساختارهای حاصل اغلب بسیار پیچیده هستند. تحلیل شبکه‌های اجتماعی روابط اجتماعی را با اصطلاحات رأس و یال می‌نگرد. رأس‌ها بازیگران فردی درون شبکه‌ها هستند و یال‌ها روابط میان این بازیگران هستند.انواع زیادی از یال‌ها می‌تواند میان رأس‌ها وجود داشته باشد. نتایج تحقیقات مختلف بیانگر آن است که می توان از ظرفیت شبکه‌های اجتماعی در بسیاری از سطوح فردی و اجتماعی به منظور شناسایی مسائل و تعیین راه حل آنها، برقراری روابط اجتماعی، اداره امور تشکیلاتی، سیاستگذاری و رهنمون سازی افراد در مسیر دستیابی به اهداف استفاده نمود. به عنوان مثال، نتایج مطالعات در حوزه سیاستگذاری گردشگری نشان می دهد شبکه‌های اجتماعی به واسطه تاثیرگذاری روی متغیرهای رفتاری بر جذب گردشگران خارجی به مقاصد گوناگون تاثیرگذار هستند و می توان از این شبکه ها به منظور شکل‌گیری اعتماد و کاهش ریسک تصمیم‌گیری کاربران در انتخاب یک مقصد خاص گردشگری بهره گرفت. [۱]

ادامه نوشته

یادگیری از طریق موبایل

فاطمه زهرا حسنی .

مقدمه:

       در طی چند سال اخیر، پیشرفت های قابل توجهی در فناوری های ارتباطی و اطلاعاتی بوجود آمده است. با افزایش استفاده از فناوری های مدرن ارتباطی، واژه های جدیدی چون یادگیری الکترونیکی و یادگیری سیار متولد شد. یادگیری الکترونیکی، بهره گیری از فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی  مانند اینترنت و نظام های چندرسانه ای و فرارسانه ای برای بهبود کیفیت یادگیری از طریق تسهیل دسترسی به منابع و خدمات آموزشی و فراهم کردن ساز و کارهایی چون تعامل و مشارکت از راه دور است.

       قابلیت یادگیری در هر زمان و هر مکان که از خصوصیات یادگیری الکترونیکی است، با پیشرفت فناوری بی سیم و یادگیری سیار (در حال حرکت) به واقعیت پیوسته است. یادگیری سیار در حقیقت مدلی از یادگیری الکترونیکی است که از طریق فناوری های سیاری چون تلفن همراه، pda(personal digital assistant)، playerهای صوتی، کتب الکترونیکی و غیره صورت می گیرد. اثربخشی یادگیری سیار نیازمند توجه به رویکردها و نظریه های سیار می باشد. بهره گیری از این رویکردها و نظریه ها به فعالیت های یادگیری در فرآیند یادگیری سیار جهت داده و به تربیت نیروی انسانی متناسب با عصر دانش و اطلاعات می انجامد.

 

یادگیری از طریق موبایل:

       موبایل در لغت یعنی جداشدنی، غیرثابت یا محدود نبودن در یک موقعیت، قابلیت انتقال دائمی و جا به جا شدن آزادانه از یک محل به محل دیگر. یادگیری از طریق موبایل نوعی یادگیری است که می تواند از طریق ابزارهای بی سیم مثل گوشی موبایل، کامپیوترهای جیبی، آی پادها، لپ تاب ها و حتی دوربین های دیجیتال و کابل های usb رخ دهد. یادگیری از طریق موبایل از این جهت دارای اهمیت است که در هر مکان، امکان دسترسی به مواد یادگیری متفاوت وجود دارد.

       به نظر می رسد این تعریف کاملترین تعریف برای یادگیری سیار باشد: یادگیری سیار، کسب هر نوع دانش، نگرش و مهارت با بهره گیری از فناوری های سیار در هر زمان و مکان است که باعث تغییر در رفتار خواهد شد.

مبانی نظری

       نی اسمیت و همکاران (۲۰۰۴، به نقل از میلوا و همکاران، ۲۰۰۸)، در رابطه با دسته بندی مبانی فعالیت‌های یادگیری سیار می‌گویند، فعالیت‌های مبتنی بر یادگیری سیار به شش حیطه تقسیم می‌شود که چهار حوزهٔ آن به نظریه‌های یادگیری اساسی مربوط است. این نظریه‌ها عبارتند از: رفتارگرایی، ساختن گرایی، موقعیتی و مشارکتی. دو حوزه دیگر عبارتند از یادگیری غیررسمی و مادام العمر و یادگیری و آموزش حمایت شده که بیشتر با زمینه و کاربرد ارتباط دارند. از این شش رویکرد، رویکرد ساختن گرایی بر حسب توصیفی که از یادگیری دارد، برای یادگیری سیار مفید تر است. رفتارگرایی تنها به ارتباط بین عمل دانش آموز و پاسخ منفعلانه توجه دارد. رویکردهای موقعیتی و مشارکتی نیز بیشتر مربوط به روش‌هایی هست که یادگیری در آنها معمولاً به یک فعالیت ساختن گرایانه منجر می‌شود (همان منبع). اُمالی و همکاران (۲۰۰۵)، نیز در مقالهٔ خود به همین تقسیم بندی اشاره کرده‌اند و کاربردهای این نظریه‌ها را در یادگیری سیار مورد بحث قرار داده‌اند.

انواع وسایل موبایل

       به طور کلی وسایل همراه را می توان در چهار دسته عمده زیر قرار داد:

دستیار دیجیتال شخصی (pda)، گوشی های هوشمند، تلفن همراه، لپ تاب شخصی و نوت بوک ها.

1-دستیار دیجیتال شخصی (pda): دستیار دیجیتال شخصی مخفف کلمات Personal Digital Assistant، سخت افزار کوجکی است به اندازه کیف جیبی یا کف دست، که دارای سیستم عامل، نرم افزارهای ویژه و حافظه است که با استفاده از آن می توان به برنامه ریزی شخصی، نوشتن یادداشت، تنظیم برنامه ها، خواندن کتاب الکترونیک، شنیدن موسیقی، خواندن و نوشتن ایمیل و بسیاری از کارهای دیگر پرداحت.

2-گوشی های هوشمند: گوشی های هوشمند ترکیبی از توانایی تلفن همراه و کامپیوتر دستی است. و اندازه آن ها کوچکتر از pda و بزرگتر از تلفن همراه هستند.

3-تلفن همراه: عمدتا برای ارتباطات صوتی، فرستادن و دریافت پیام متنی مورد استفاده قرار می گیرد. نوع پیشرفته این ابزار را می توان برای اتصال به اینترنت از طریق (وپ) یا (جی پی آر اس) به کار گرفت.

4- لپ تاب شخصی و نوت بوک: نوت بوک ها و لپ تاب های مدرن مجهز به کارت شبکه بی سیم و بلوتوث یا پورت مادون قرمز می باشد. قدرت پردازش، وضوح صفحه نمایش و حافظه سیستم عامل اجازه استفاده از محتوای چند رسانه ای را فراهم می نماید. تحرک کمتر آن ها نسبت به سایر ابزارهای همراه از ضعف عمده آن ها می باشد.

یادگیری از طریق موبایل (تلفن همراه):

       آموزش از طریق تلفن همراه تقریبا از سال 2000 میلادی در سازمان ها، نهادها و مدارس رواج پیدا کرده است. به طوری رسمی از سال 2007 در کشورهای بریتانیا، سوئد و ایتالیا سیستم آموزشی مبتنی بر موبایل در دستور کار قرار گرفت و فراگیران سنین 16 تا 24 ساله از تحصیل را تحت پوشش قرار داد (پاپ زن،سلیمانی، 1389). در دوران فناوری، ارتباط تلفن همراه از جمله فناوری های پیشرفته ارتباطی محسوب می شود. این ابزار حجم وسیعی از تحولات را موجب شده است. یادگیری از طریق تلفن همراه به عنوان یک وسیله یادگیری تعریف می شود که دارای این قابلیت هستند که همراه با یادگیرنده جا به جا شوند به عبارت دیگر، تلفن همراه محدودیت مکان یادگیری را با ایجاد انعطاف در آن کاهش می دهد (زمانی و همکاران، 1390).

ببران و اخوان (1390) کارکردهای تلفن همراه را اینگونه برشمردند: ارتباطات بدون نیاز به حضور فیزیکی (بدون مکان و زمان)، تسهیل امور در حال حرکت، سرگرمی، خدمات شهری، دسترسی دائمی به اطلاعات ذخیره، ذخیره اطلاعات فردی، افزایش قدرت فردی، مسئولیت شخصی و کنترل اجتماعی.

عناصر اساسی محیط یادگیری از طریق موبایل:

       در آموزش و یادگیری از طریق موبایل عناصر چندی با یکدیگر در ارتباط می باشند. فزیل و نادیر (2011) عناصر مهم را در پنج دسته طبقه بندی کرده اند که مشتمل بر یادگیرنده، یاددهنده، محیط یادگیری، محتوا و ارزشیابی می باشد.

       یادگیرنده: یادگیرنده در مرکز یادگیری قرار دارد و به صورت فعالانه در روش های جدید یادگیری درگیر می شود و عناصر دیگر در خدمت یادگیرنده می باشند. یاگیری به کمک موبایل براساس نیازها، تجارب و مقاصد یادگیرنده می باشد.

       یاددهنده: در محیط های آموزشی سنتی، مدرسان اطلاعات را از کتاب ها به فراگیران انتقال می دادند اما به تازگی با تغییر در فناوری، امکان دسترسی بیشتر به اطلاعات برای فراگیران فراهم شده است.

       محتوا: محتوا باید با مشورت معلمان، والدین و شاگردان صورت گیرد و تنها معلم در آن نقش نداشته باشد. برای انتقال محتوا به فراگیران باید یک کاربر یا سرور از از آن حمایت کند و یا اینکه محتوا را از طریق بازی های تعاملی یا سرگرمی در اختیار فراگیران قرار داد. در محتوا باید از گرافیک و عناصر چندرسانه ای استفاده کرد.

       محیط یادگیری: محیط باید به گونه ای طراحی شود که فراگیران در هر زمانی به صورت آنلاین در ارتباط باشند. از جمله مزیت های محیط یادگیری از طریق موبایل دسترسی راحت در هر زمان به اطلاعات، تعامل شاگرد- معلم، تعامل شاگرد-شاگرد، دسترسی به شبکه های اجتماعی و وبلاگ ها می باشد.

       ارزشیابی: ارزشیابی جزء حیاتی یادگیری از طریق موبایل است. فناوری تلفن همراه می تواند از ثبت و عملکرد یادگیرنده ارزیابی کند. ارزیابی یادگیرندگان از طریق سیاهه های مربوط به پایگاه داده ها، بسته های نرم افزاری، آزمون های آنلاین، انجمن های گفتگو و ارزیابی پروژه صورت می گیرند.

مدل های یادگیری از طریق تلفن همراه:

       مدل فشار: این مدل به مدارس و معلمین اجازه می دهد که به یادگیرندگان و ثبت نام کنندگان در یک دوره خاص، پیام کوتاه ارسال نمایند.

سیستم pull: که به یادگیرندگان اجازه می دهد که اطلاعات را با استفاده از سیستم منو دریافت نمایند.

سیستم تعاملی: یادگیرندگان را به دریافت سوال ها  و سپس به دریافت پاسخ های بازخوردی قادر می سازد. بیشترین استفاده از تلفن همراه شامل: پاسخ کوتاه، دسته بندی، پرکردن جای خالی، درست یا غلط و پرسش های چند گزینه ای است.

روش های انتقال:

       1-استفاده از تکنولوژی Bluetooth که به دو صورت می تواند انجام پیرد:

*به صورت point to point به این معنی که هر فرد با تلفن همراه خود می تواند فایل های مربوطه را به دیگری انتقال دهد.

*توسط دستگاه های منتشر کننده فایل که می توانند فایل های آموزشی را به صورت همزمان برای چند دستگاه تا شعاع مشخص ارسال نمایند.

       2-استفاده از تکنولوژی mms که می تواند به دو صورت استفاده شود:

*با استفاده از نرم افزارها و سخت افزارهای ویژه که به صورت نفر به نفر فایل های آموزشی برای شماره تلفن همراه یادگیرندگان از طریق یک کامپیوتر ارسال می گردد. که این روش احتیاج به استفاده از سرویس data مخابرات نیز دارد

*انعقاد قرارداد با شرکت های ارائه دهنده سرویس ارسال mms جهت ارسال گروه فایل ها.

       3-استفاده از شبکه اینترنت که می تواند به دو صورت انجام پذیرد:

*در روش اول فایل ها بر روی وب سایت قرار می گیرد و توسط فرد دانلود گشته و بر روی گوشی تلفن همراه بارگزاری می شود.

*در این روش فایل ها برروی وب سایت قرار دارند و یادگیرنده با استفاده از سرویس Gprs می تواند آن ها را به صورت مستقیم برروی تلفن همراه خود نصب نماید.

فرصت ها و چالش های یادگیری از طریق موبایل

       الف) فرصت های یادگیری

1-یادگیرنده در مورد اینکه چه چیزی یاد بگیرد، چگونه و در چه مکانی و زمانی یاد بگیرد آزاد است.

2-منجر به تحقق تعلیم و تربیت همگانی می شود .

3- بر یادگیری مشارکتی، خلاق و مبتنی بر دانایی تاکید دارد.

4-به علت عدم نیاز به امکانات فیزیکی و کلاس های درس، به کاهش هزینه های زیرساختی می انجامد.

5-امکان یادگیری در موزه ها، گالری ها و محیط های باز و خارج از شهر را فراهم می کند.

6-منجر به بسط ارتباطات و تعاملات افراد با یکدیگر می شود.

       ب) چالش های یادگیری

*چالش های مربوط به فناوری

1-طول عمر ناکافی باتری ها و قابلیت پردازش ضعیف

2-پهنای باند محدود

3-اندازه کوچک صفحه نمایش

4-امکان سرقت

5-اشکال در استفاده در محیط های پر سرو صدا

*چالش های آموزشی و اجتماعی

1-عدم حمایت از فرایند یادگیری در محیط های مختلف یادگیری

2-عدم وجود نظریه مناسب یادگیری برای یادگیری سیار

3-تفاوت های مفهومی بین یادگیری الکترونیکی و یادگیری سیار و مشتبه شدن این دو باهم

4-عدم امنیت اطلاعات شخصی و خصوصی

پیشینه بحث

        پاپ زن و سلیمانی (1389) به تاثیر دو روش آموزش از طریق تلفن همراه و سخنرانی بر میزان یادگیری هنرجویان پرداختند. نتایج پژوهش نشان داد با وجود این که هر دو روش آموزش سخنرانی و آموزش از طریق تلفن همراه بر یادگیری هنرجوبان تاثیر مثبت دارد ولی آموزش از طریق تلفن همراه نسبت به آموزش از طریق سخنرانی تاثیر بیشتری بر میزان یادگیری هنرجویان داشت.

       غریبی و محمدی (1389) مقاله ای را با عنوان یادگیری از طریق موبایل و آموزش های رسمی و غیر رسمی کار کردند. این مقاله کاربرد تکنولوژی یادگیری از طریق موبایل در آموزش عالی را مورد بررسی قرار می دهد و مدلی برای یادگیری تلفیقی از طریق تکنولوژی موبایل پیشنهاد می کند که در بوجود آوردن یک محیط یادگیری تعاملی که با نیازهای جدید یادگیرندگان هماهنگ است کمک می نماید.

       سارانی (1390) تاثیر یادگیری از طریق تلفن همراه بریادگیری و انگیزه پیشرفت تحصیلی دانشجویان دانشگاه بیرجند در درس زبان انگلیسی عمومی را مورد پژوهش قرار داد. در پایان نتایج آزمون t تفاضل را نشان داد که روش آموزش از طریق تلفن همراه بر یادگیری دانشجویان تاثیر مثبت دارد. همچنین آزمون کوواریانس نشان داد که روش آموزش از طریق تلفن همراه بر انگیزه و پیشرفت دانشجویان تاثیر مثبت دارد.

       نادری (1392) پژوهشی را با هدف بررسی تاثیر روش آموزش از طریق تلفن همراه بر پیشرفت تحصیلی و خودتنظیمی دانشجویان در درس میکروب شناسی انجام داد که نتایج تحقیق نشان داد که روش آموزش از طریق تلفن همراه برپیشرفت تحصیلی و خودتنظیمی دانشجویان تاثیر مثبت دارد.

       هوانگ و چانگ (2011) در پژوهشی به بررسی یادگیری از طریق تلفن همراه بر بهبود یادگیری، نگرش و انگیزه فراگیران پرداختند. نمونه آماری به دو کلاس 29 و 32 نفره تقسیم و به ترتیب در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفنتد. نتایج تحقیق نشان داد که به طور متوسط گروه آزمایش بهتر از گروه کنترل عمل کرده است.

منابع و ماخذ

1-پاپ زن،عبدالحمید؛ سلیمانی،عادل (1389). مقایسه تاثیر دو روش آموزش از طریق تلفن همراه و سخنرانی بر میزان یادگیری هنرجویان؛ مجله: فن اوری اطلاعات و ارتباطات در علوم تربیتی؛ سال1، شماره:1.

2-غریبی، فرزانه؛ محمدی، آذین. (1389). یادگیری از طریق موبایل و آموزش های رسمی و غیر رسمی؛ (اولین کنفرانس دانشجویی اموزش الکترونیکی)؛ تهران : دانشگاه علم وصنعت.

3-سارانی، هادی. (1390). تاثیر یادگیری از طریق تلفن همراه بر یادگیری و انگیزه پیشرفت تحصیلی دانشجویان دانشگاه بیرجند در درس زبان انگلیسی. بیرجند: دانشگاه علوم تربیتی و روانشناسی.

4- نادری، فاطمه. (1392). بررسی تاثیر روش آموزش از طریق تلفن همراه بر پیشرفت تحصیلی و خودتنظیمی دانشجویان در درس میکروب شناسی. بیرجند: دانشگاه علوم تربیتی و روانشناسی.

5-برزگر، راضیه؛ دهقان زاده، حسین؛ مقدم زاده، اصغر؛ (1391). از یادگیری الترونیکی تا یادگیری سیار: مبانی نظری. تهران: دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه علامه طباطبایی. دوره 3- شماره 2.

 

 

 

با سلام موضوع من کاربرد تکنولوژی آموزشی در کشور چین است.با تشکر حسنی

تاریخچه تکنولوژی آموزشی

تکنولوژی آموزشی به عنوان یک رشته انتخابی تخصصی بعد از دهه 1950 مطرح شد. در دایره المعارف آموزش و پرورش آمده است که: تکنولوژی آموزشی به عنوان یک حوزه تخصصی دانش و یک بخش از علوم تربیتی از سال های 1950 شروع شد. اما به معنای غیر کامل آن به ابتدای قرن 20 بر می گردد. تکنولوژی آموزشی از همان ابتدا روی دو قسمت تاکید داشت: 1- سخت افزار 2- نرم افزار. جنبه جدیدی که بعدا به آن اضافه شد، حل مساله است. تکنولوژی آموزشی با ارائه سازمان یافته مطالب آموزشی در یک سیستم، آموزش را آسان تر ارائه می دهد و کمک می کند معلم و دانش آموز مسائل خود را بهتر حل کنند.

تعریف تکنولوژی

جامع ترین و جدیدترین تعریف تکنولوژی آموزشی از جیمز براون و همکاران او می باشد که تکنولوژی آموزشی را چنین تعریف کردند:

تکنولوژی آموزشی فراتر از کاربرد ابزار و وسایل است، بدین ترتیب تکنولوژی آموزشی بیشتر از مجموعه قسمت های مختلف تشکیل دهنده آن است. آن عبارت است از روش منظم طراحی، اجرا و ارزیابی کل فرآیند تدریس و یادگیری با استفاده از هدف های بخصوص و بهره گیری از یافته های پژوهشی در روانشناسی و ارتباطات انسانی و به کارگیری ترکیبی از منابع انسانی و غیر انسانی به منظور ایجاد یادگیری موثرتر، عمیق تر و پایدارتر.

خواستگاه تکنولوژی آموزشی

روان شناسان دو دسته اند: شناخت گرا(مکتب گشتالت) و رفتارگرا. اسکینر از حامیان و از روانشناسان معروف رفتارگرا می باشد. وی بنیانگذار تکنولوژی آموزشی است. در سال 1954 برای اولین بار، اسکینر با ارائه مقاله ای علم تکنولوژی آموزشی را بنا نهاد و رفتارگرایان بر یک موضوع خاص به نام محرک – پاسخ تکیه دارند. یعنی در تکنولوژی آموزشی یک محرک وجود دارد که بعد از ارائه آن پاسخی دریافت می شود و پس از آموزش از روش های تقویت استفاده می شود.

آموزش برنامه ای: یعنی آموزش گام به گام و مرحله به مرحله که در تکنولوژی آموزشی مطرح می شود. خواستگاه تکنولوژی آموزشی از دیدگاه روانشناسان مکتب رفتارگرایی به وسیله اسکینر مطرح شد. وی معتقد بود روش های آموزش و تدریس که تاکنون مطرح شده اند چندان موثر نیستند. تکنولوژی آموزشی را می توان به مهندسی آموزشی تشبیه نمود که از طریق آن یک "تکنولوژیست آموزشی" می تواند با استفاده از تکنیک هایی که می داند برای آموزش طرحی ارائه دهد که ضمن تسهیل آن، یادگیری سریع تر، موثرتر و پایدارتری را به همراه داشته باشد.

منبع:جاهد،حسینعلی. نطارت و راهنمایی آموزشی – تکنولوژی آموزشی. 1387. تهران: نشر جهش.

فناوری اطلاعات و ارتباطات( IT)

تعریف فناوری اطلاعات(IT)

فناوری اطلاعات(IT) از دو واژه(information) یعنی اطلاعات و (technology) یعنی فناوری ترکیب یافته است.

(information) یا اطلاعات عبارت از هر چیزی که با آن سروکار داریم و ما را نسبت به حوادث، مسائل، موضوعات و امور مختلف یا افراد آگاه می کند. این اطلاعات ممکن است خبری در محیط کار یا زندگی باشد. ممکن است در جامعه باشد و یا برنامه پست الکترونیک بر روی صفحه کامپیوتر درج گردد.

فناوری(technology) به معنای علم به صنایع و حرفه ها و یا مجموعه اصطلاحات فنی و صنعتی و یا آشنایی با اصول فنی و اصلاحات فنی یا فن شناس را گویند. در نتیجه، پس تعریف فناوری اطلاعات عبارت است از مجموعه تکنیک ها و ابزارهایی که ما را در ضبط، ذخیره سازی، پردازش، بازیابی، انتقال، و دریافت اطلاعات یاری می رساند.

تاریخچه فناوری اطلاعات

فناوری اطلاعات با اختراع نخستین تکنولوژی انقلاب صنعتی در سال های 1660 الی 1850 با اختراع موتور بخار آغاز شد و با دومین انقلاب صنعتی در سال های 1890 الی 1930 و اختراع الکتریسیته و توسعه صنعت شیمی استمرار یافت، در انقلاب سوم صنعتی بااختراع رادیو، تلویزیون و کامپیوتر تکمیل شد. اگر فناوری اطلاعات را به مجموعه ای از خدمات و محصولاتی اطلاق نمائیم که داده های خام را به اطلاعاتی مفید، در دسترس و با معنی تبدیل می نماید؛ باید ظهور اینترنت را نقطه اوج و کمال توسعه فناوری در حال حاضر بدانیم.

البته نباید تصور شود فناوری اطلاعات، اینترنت است و این دو تفاوت ماهوی با هم دارند. زیرا اینترنت تکنولوژی با قابلیت بالا و یک امکان است، اما فناوری اطلاعات یک اندیشه، یک فرهنگ، یک جریان فکری، اثرگذار می باشد. به علاوه گرچه فناوری اطلاعات با گسترش اینترنت به اوج قدرت و مهارت خود در شرایط فعلی نائل آمد؛ اما نمی توان در مورد آینده هم این گونه اظهار نظر نمود. زیرا با ظهور فناوری نوین اطلاع رسانی هم چون "نانو تکنولوزی" تحولات عمیق تر و اساسی تری در پیش است.

جایگاه (IT) در آموزش و پرورش

تصویری که از آموزش و پرورش فردا بیان می شود این گونه است:

"آموزش و پرورش در هزاره جدید متحول خواهد شد. دیگر دانش آموز با کتاب و کیف که از میان راه روها با دفترچه های گوناگون سراسیمه حرکت می کنند دیده نخواهد شد، در حالی که مدرسه وجود خواهد شد در اداره کلاس ها اختلاف بسیاری بیان می شود. اول از همه کاغذ به همان صورتی که اکنون مورد استفاده قرار می گیرد به کار نخواهد رفت، چرا که باید از وسیله ای محدود برای انتقال اطلاعات استفاده شود در حالی که اطلاعات الکترونیکی قابل بازنویسی می باشد و منبع مهمی را تلف نمی کند و در عین حال فشرده تر می باشد.هنگامی که کاغذها و برگه های دفترچه، فایل مایکروسافت microsaft خواهد شد، به وجود چاپگرها نیازی نخواهد بود. به جای دست به دست گردیدن فیزیکی کاغذ، برگه ها به معلم محترم پست الکترونیک e-mail خواهد شد. و سپس برگه نمره داده شده دانش آموز با ایمیل e-mail به وی برگردانده خواهد شد. کتاب ها، الکترونیکی خواهد شد و بر روی رایانه وجود خواهد داشت. در شروع هر کلاسی معلم نسخه های الکترونیکی کتاب های مورد نیاز را ارسال خواهد نمود. کار بر روی تخته به جای آن که با دست انجام شود و در دفترچه ای بازنویسی شود به رایانه منتقل خواهد شد آنگاه یادداشت ها مطابق میل دانش آموز می توانند انتخاب و ذخیره شوند."با کمی ژرف نگری در هزاره جدید، مفهوم مدرسه باز هم وجود خواهد داشت اما نه آن گونه که ما می شناسیم.

اصول یادگیری در جامعه اطلاعاتی

جامعه اطلاعاتی را، در صورت رعایت اصول زیر، می توان جامعه یادگیری نامید:

اصل اول : دانش آموز به مثابه جستجوگر اطلاعات، هدایتگر و ارزشیاب است. دانش آموزان منابع غنی اطلاعات را می شناسد و آن ها را ارج می نهند آنان منابع گوناگون اطلاعات را جست وجو می کنند و بر اساس نیاز خود و موضوع مورد نظر با استفاده از اشکال متعدد رسانه های الکترونیکی و ارتباط جمعی، اطلاعات مورد نیاز خود را بازیابی می کنند.

اصل دوم:دانش آموز به مثابه متفکر، نقاد (critical thinker)، تحلیل گر(analyzer) و گزینش گر اطلاعات و فناوری مناسب. دانش آموزان از فنون و ابزارهای فناورانه حل مساله برای مرور اطلاعات و داده ها از منابع گوناگون استفاده می کنند.

اصل سوم: دانش آموز به مثابه تولید کننده دانش، از منابع گوناگون، مفاهیم و نظریات علمی تازه ای را مطرح می کنند.

اصل چهارم: دانش آموز به مثابه پیام رسان اثربخش با استفاده از فناوری ها و رسانه های مناسب. متعدد، یعنی دانش آموزان با تجزیه و تحلیل وظائف محوله و استفاده درست از ابزارها و رسانه های فناورانه متناسب با هدف و مخاطبان، افکار و نظریات منحصر به فرد خود را ارائه می کنند..

بررسی دیدگاه های مختلف در خصوص نحوه کاربرد فناوری اطلاعات در آموزش و پرورش

1-فناوری به عنوان یک موضوع درسی مستقل در برنامه درسی دانش آموزان

2-آموزش به کمک فناوری

3-تلفیق فناوری در سایر دروس

1-تدریس فناوری به عنوان یک موضوع و واحد درسی مستقل در برنامه های درسی: مطالعات نشان می دهد که در برخی از نظام های آموزشی، راه ورود فناوری اطلاعات در قالب یک عنوان درسی مستقل همچون سایر عناوین و برنامه های درسی است. در این روش دانش آموزان ضمن آشنایی با مفاهیم فناوری اطلاعات با نحوه کار ابزارهای اطلاع رسانی آموزش می بینند و تلاش نظام های آموزشی آن است که از این برنامه درسی به عنوان یک مهارت در کنار سایر مهارت های آموزشی و فنی بهره گیرند.

2-آموزش به کمک فناوری: رویکرد دوم استفاده از فناوری به عنوان ابزار آموزش است. یعنی بدون این که نظام برنامه ریزی درسی و یا آموزشی تغییر یابد با نگاه ابزاری به امر فناوری به عنوان تکنولوژی جهت انتقال مفاهیم آموزشی به کار می رود. امری که معمولا در مدارس با استفاده از تلویزیون، ویدئو، ویدئو پروژکتور و اورهد متداول و رایج بوده است. در این رویکرد علاوه بر ابزارهای فناوری آموزش سنتی از ابزارهای نوین فناوری اطلاعات همچون کامپیوتر، اینترنت وغیره استفاده می شود.

3-تلفیق فناوری با سایر دروس: در این رویکرد فناوری اطلاعات از حاشیه به متن برنامه ورود پیدا می کند. یعنی برعکس رویکرد اول که فناوری اطلاعات به عنوان یک واحد درسی در کنار سایر برنامه ها و عناوین درسی پیش بینی شده بود و یا در نکاه دوم که از فناوری اطلاعات به عنوان ابزار کمک آموزشی برای تسهیل جریان یادگیری به کمک معلم انجام می پذیرفت، در این شیوه فناوری اطلاعات با نظام برنامه ریزی درسی تلفیق می گردد و تغییر اساسی در مولفه های اصلی آموزش. یعنی محتوا، روش ها و شیوه های یادگیری، نقش و وظایف معلمان، نقش و جایگاه دانش آموزان و در یک کلمه در نظام آموزشی تغییر اساسی ایجاد خواهد کرد و گامی اساسی برای اصلاحات در نطام های آموزشی پیش بینی می شود.

تهدید ها و فرصت های (IT) در آموزش و پرورش

الف- فرصت ها:

1-تربیت نیروی انسانی کارآمدو ماهر

2-کمک همه جانبه به امر کیفیت بخشی آموزش و پرورش

3-کمک به امر اشتغال مولد در کشور

4-دسترسی آسان به منابع اطلاعاتی

5-کاهش هزینه های آموزشی در بلندمدت

ب- تهدیدها:

1-افزایش شکاف طبقاتی

2-دسترسی آسان به منابع ممنوعه و بی تفاوتی نسبت به ارزش ها، هنجارها و ناهنجاری ها

3- افزایش هزینه های آموزشی و عدم استفاده از امکانات و منابع

4-فقدان برنامه راهبردی و اتکای توسعه فناوری به سلیقه های فردی در محیط آموزش و پرورش

5- همراه نبودن معلمان

 

منبع:عبادی، رحیم. فناوری اطلاعات و آموزش و پرورش. 1382. تهران: موسسه فرهنگی منادی تربیت.

الگوی آموزشی ADDIE

الگو هایی که برگرفته از رویکرد رفتار گرایی هستند و در طراحی آموزشی مورد استفاده قرار می گیرند متعددند. یکی از این الگوها الگوی ADDIE می باشد. عناصر و مولفه های این الگو عبارتند از:1-تحلیل 2-طراحی 3-تهیه 4-اجرا 5-ارزشیابی

1=تحلیل: در این مرحله، اطلاعاتی درباره مخاطبان، نیاز های یادگیرنده، بودجه، محدودیت های موجود و... جمع آوری می شود به طور خلاصه طراح آموزشی در مرحله تحلیل با سوالات زیر مواجه می باشد:مخاطبان چه کسانی هستند؟ نیاز های یادگیری آنها چیست؟ تا چه اندازه بودجه در اختیار ما قرار دارد؟و...

2-طراحی: عمده ترین فعالیتی که در این مرحله انجام می شود، انتخاب مناسب ترین محیط آموزشی متناسب با هدف هاست. در این مرحله طراح آموزش طرح مبسوطی از آموزش را تدارک می بیند که شامل انتخاب روش ها و رسانه های آموزشی، و تصمیم گیری درباره ی راهبرد های آموزشی است. همچنین هدف های عینی،آزمون و طرح آموزش نیز در این مرحله صورت می گیرد.

3-تهیه: انتخاب یا تدارک رسانه ها و مواد آموزشی مورد نیاز، و تصمیم گیری درباره ی فعالیت های گروهی یا انفرادی، از جمله فعالیت های این مرحله به شمار می آید. یکی از کار های مهمی که در این مرحله باید صورت بگیرد تهیه کتابچه، بروشور، راهنما یا سی دی های کمک آموزشی است که در هنگام اجرای برنامه باید در اختیار فراگیران قرار بگیرد.

4-اجرا: اجرای آموزش و پشتیبانی از برنامه آموزشی و همچنین رفع مشکلات فنی از عمده ترین فعالیت های این مرحله به شمار می رود. در هنگام اجرای برنامه ممکن است مشکلاتی به وجود آید مثلا رسانه های آموزشی مورد نظر به خوبی مورد استفاده قرار نگیرند. یا فعالیت های گروهی به خوبی صورت نپذیرد. در این گونه مواقع معلم باید با حفظ خونسردی درصدد رفع مشکلات برآید و همواره مواد و روش های جایگزین را در نظر داشته باشد.

5-ارزشیابی: ارزشیابی فرایندی مستمر است که از مرحله تحلیل آغاز می شود و در سرتاسر فرایند طراحی آموزشی ادامه دارد، در مرحله ارزشیابی طرح آموزشی از همه ابعاد بررسی می شود.

منبع: مقاله ای از سید عباس رضوی

انتخاب الگوی اموزشی

باسلام

الگوی انتخابی منADDIEمی باشد.

باتشکر

حسنی